Zure pasa-hitza ahaztu duzu?

BERRIAK

2020ko Ekainak 25

Daniel Palencia: “Nire nobelako eszena asko benetako gertaeretan oinarrituta daude”

Gipuzkoako Futbol Federazioaren berrien ataleko lehenengo elkarrizketa da hau, eta zer hobe Daniel Palencia, gure futboleko arbitroaren aurpegi ezagunenetako bati elkarrizketarekin hastea baino. 28 urteko epaile gipuzkoarrak ibilbide garrantzitsua egin du Estatu osoko zelaietatik. Gaur egun eta duela lau urtetik Bigarren B Mailan arbitratzen du. Denboraldian zehar egindako emanaldi handien ondorioz, SmartBank Ligarako playoffak arbitratzeko 28 epaileen artean aukeratua izan da. Oso lorpen garrantzitsua da kontuan hartzen badugu Bigarren B Mailan 120 epaile daudela guztira, baina gaur ez gatoz futbolari buruz hitz egitera, bere idazle arloari buruz baizik. Joan den ekainaren 15ean argitaratu zuen Daniel Palenciak bere lehen eleberria, Los Malos Hombres”, Donostiako Bigarren Errepublikaren hasierako espioitzari buruzko eleberri historikoa.

Arratsalde on, Daniel, lehenik eta behin, eskerrik asko zure denboragatik. Lehenengo galdera honako hau da: Zerk piztu zuen idazketaren munduari buruzko interesa eta zertan inspiratu zinen eleberria idazteko?

Eskerrik asko zuei elkarrizketa sail hau inauguratzeko nigan pentsatzeagatik.

Tira, uste dut ohikoena irakurketaren bidez idazketara iristea dela, eta, nahi baduzu, zinemaren, musikaren eta, oro har, arteen bidez ere bai. Txikitan idazten hasi nintzen, baina utzi eta berreskuratu egin dut, urteak joan ahala. Orain dela lau edo hiru urte idazteko gogoak berriro bueltatu zitzaizkidan.

Eleberriaren ardatz nagusia Donostiako Ituna izenekoa da, erregimen monarkikoa bertan behera uzteko errepublikanoek 30. urtean egindako bilera. Espainiako historian hain mugarri garrantzitsua izanik, harritu egin ninduen gaiari buruz dagoen literatura eskasak. Horrek, espioien eleberriekiko eta fikzio historikoarekiko dudan interesarekin batera, inspiratu ninduen.

Ba al da idazlerik zure eleberria idazteko orduan kontuan hartu duzunik?

Makina bat. Maugham, Ambler, Greene bezalako espioitza klasikoak, Conrad eta Dumas bezalako abenturazko eleberrietakoak. Perez-Reverte, Marias, Chaves Nogales, Tallon, Jabois... zerrenda amaigabea izango litzateke.

 Zergatik eta nori gomendatzen diozu nobela?

 20 eta 30eko hamarkadetako Donostian murgildu nahi duen orori gomendatzen diot eleberria. Sagardotegiak, plazak, lantegiak, luxuzko hotelak nolakoak ziren jakiteaz. Kasinoak. Eszena ugari, garaiko benetako albiste eta gertaeretan oinarrituta daude. Bizitza osoko donostiarrak erreferentzia asko aurkituko ditu hiriaren inguruan. Horretaz gain, istorio arin bat eraikitzen saiatu naiz, harrapatu eta harrituko duena. Udako arratsalde pare bat pasatzeko modu ona izan daitekeela uste dut.

Nola uztartzen duzu zure beste pasioa, arbitrajea, zure alderdi idazlearekin?

Arbitrajea nire eguneroko jarduera nagusia da. Nire partiden, mintegien eta proba fisikoen arabera antolatzen ditut entrenamenduak, eta hortik aurrera, hutsune libreak idazkerarekin betetzen ditut. Ez naiz kexatzen, oraingoz oso ondo uztartu ahal izan baitut; izan ere, esan dizudan bezala, arbitrajea da garrantzitsuena, eta astebetez gutxiago idatzi behar badut lanpetuago nagoelako, ez da arazoa.

Etorkizunari begira proiekturen bat pentsatuta al duzu?

Idatzi nahiko nukeenari buruzko gai asko ditut, istorio eta pertsonaia asko buruan. Oraingoz, "Los Malos Hombres" pertsonaietan sakontzen jarraitu nahi dut, eta beste eszenatoki batzuetara eraman, gure historiako beste une garrantzitsu batzuetara.

Gai hau apur bat alde batera utzita, eta futbolera mugituz, zer sentitzen da SmartBank Ligara igotzeko playoffak arbitratzeko aukeratutako epaileetako bat izatean?

Oso pozik nago, asko baloratzen dut 28ren zerrendan sartzea, 2.b mailako lehia oso indartsua delako. Orain, CTAk gure eskuetan jartzen duen erantzukizunaren mailan egotea besterik ez da geratzen, bai epaile nagusi gisa jarduteko, bai laugarren epaile gisa jarduteko, eta une horretarako prestatzea, unea iristeko irrikan gaude

Zer iruditzen zaizu publiko gabeko futbol berria? 

Denok egokitu behar gara. Sentsazio bitxi samarra da ikuslerik gabeko futbolarena, eta minutuak aurrera joan ahala horretara ohitu behar zara. Espainiako Futbol Federazioak higiene- eta segurtasun-protokolo oso zorrotzak diseinatu ditu, eta garrantzitsua da kontuz ibiltzea edozein arrisku gutxitzeko.

Nola ikusten duzu Gipuzkoako arbitrajearen egoera?

Oso ondo, egia esan. Futbol profesionalean eskarmentu handia duten bi epaile ditugu. Nik zortea dut beraien partidetan laugarren arbitro gisa jarduteko, eta esan dezaket haiengandik beti ikasten hari naizela. Harrobi oso ona dugu, bai Hirugarren Mailan, bai Erregionalean, tartean dauden neska-mutilak ikasteko gogo handia daukate. Batzordea indartsu dago.

Gai nagusira itzulita, eta elkarrizketarekin amaitzeko, non lor daiteke nobela?

Edozein liburu-denda edo plataforma digitaletan. Uzten badidazue, esan nahi nuke liburu-dendek bereziki gaizki pasatu dutela hilabete hauetan. Une egokia da gure auzo eta herrietako liburu-dendei laguntzeko, bakoitzak dituen aukeren barruan, noski, eta “Los Malos Hombres” edo uda honetarako beste edozein irakurketa eskuratzeko.

Eskerrik asko guztiagatik, eta zorte ona izan dezazula bai eleberrigintzan bai arbitrajean.

Eskerrik asko zuei, berriro. Elkarrizketa tarte hau gogotsu jarraituko dut. Gipuzkoako futbola gauza interesgarriak kontatzeko dituen pertsonez josita dago.

Argazkia: Daniel Palencia